ค้นหาจากคำอธิบายกิจการ อ้างอิง บัญชีท้ายกระทรวงกำหนดประเภท ชนิด และขนาดของโรงงาน พ.ศ. 2563
เกณฑ์จำพวกโรงงานวัดจากกำลังเครื่องจักรรวมเป็นแรงม้า แต่เครื่องจักรจริงระบุกำลังมาคนละหน่วย บางตัวเป็นกิโลวัตต์ บางตัวเป็นบีทียูต่อชั่วโมง บางตัวไม่มีต้นกำลังไฟฟ้าเลยอย่างเตาอบที่วัดจากปริมาตร หน้านี้รวมสูตรแปลงทั้งหมดตามหลักเกณฑ์ของกรมโรงงานอุตสาหกรรม พร้อมเครื่องคิดเลขรวมแรงม้าทั้งโรงงาน
เลือกชนิดต้นกำลังของเครื่องจักรแต่ละตัว กรอกค่าที่อ่านได้จากป้ายเครื่อง แล้วระบบจะแปลงเป็นแรงม้าเปรียบเทียบและรวมให้
ถ้าเครื่องจักรมี Name Plate หรือ Catalogue ที่ระบุแรงม้าไว้ และผลิตตามมาตรฐานที่กระทรวงอุตสาหกรรมยอมรับ ให้ใช้ค่าจากป้ายนั้นก่อนเสมอ ตารางนี้ใช้เมื่อไม่ทราบค่าโดยตรงเท่านั้น
ใช้ผลรวมกำลังเครื่องจักรเพื่อคัดกรองการเพิ่ม เปลี่ยนแปลง หรือลดเครื่องจักรตามมาตรา 18–19
ตรวจการขยายหรือเพิ่มเครื่องจักรค่าแรงม้าเปรียบเทียบต่อ 1 หน่วยของแต่ละชนิดต้นกำลัง คูณตรงได้เลย
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| ไฟฟ้า ทราบค่าเป็นกิโลวัตต์ (มอเตอร์) | kW | 1.34 | แรงม้าเปรียบเทียบ = kW / 0.746DIW-MANUAL ข้อ 1.1 |
| ไฟฟ้า ทราบค่าเป็นวัตต์ | W | 0.00134 | แรงม้าเปรียบเทียบ = W / 746DIW-MANUAL ข้อ 1.1 |
| ไฟฟ้ากระแสตรง ทราบค่าเป็น kVA | kVA | 1.34 | แรงม้าเปรียบเทียบ = kVA / 0.746DIW-MANUAL ข้อ 1.2.1 (คิดประสิทธิภาพ 100%) |
| ไฟฟ้ากระแสสลับ 1 เฟส 220 โวลต์คิดประสิทธิภาพ 80% | kVA | 1.07 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (V × A × 0.8) / 746DIW-MANUAL ข้อ 1.2.2 และตารางสรุป0.8 คือค่าตัวประกอบกำลัง (cos φ) ที่หลักเกณฑ์กำหนดให้ใช้ |
| ไฟฟ้ากระแสสลับ 3 เฟส 380 โวลต์คิดประสิทธิภาพ 80% | kVA | 1.86 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (V × A × 1.732 × 0.8) / 746DIW-MANUAL ข้อ 1.2.2 และตารางสรุปkVA ในสูตรนี้คือ V × A / 1000 โดยยังไม่คูณ √3 ตัว √3 (1.732) อยู่ในสูตรแล้ว ระวังอย่าคูณซ้ำถ้าใช้ค่า kVA จาก Name Plate ที่รวม √3 มาแล้ว ดูข้อสังเกต OCR-3PHASE |
| เครื่องใช้ไฟฟ้าให้ความร้อน เช่น Heater เครื่องชุบโลหะ เครื่องซีลคิดประสิทธิภาพ 60% | kW | 0.8 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (kW / 0.746) × 0.6DIW-MANUAL ข้อ 1.3 · FDA-MANUAL ก.4 |
| เครื่องเชื่อมจุด (Spot Welding)คิดประสิทธิภาพ 20% | kVA | 0.27 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (kVA × 0.2) / 0.746DIW-MANUAL ข้อ 1.5 และข้อ 13 |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| น้ำมันดีเซล (โซล่า)คิดประสิทธิภาพ 20% | ลิตร/ชั่วโมง | 2.25 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (L/hr × 0.8 kg/L × 9000 kcal/kg × 0.2) / 641DIW-MANUAL ข้อ 3.2 และตารางสรุป |
| น้ำมันเตาคิดประสิทธิภาพ 20% | ลิตร/ชั่วโมง | 2.89 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (L/hr × 2.2 lb/L × 0.84 ถ.พ. × 19900 Btu/lb × 0.2) / 2545DIW-MANUAL ข้อ 3.3 และตารางสรุป |
| น้ำมันเบนซินคิดประสิทธิภาพ 20% | ลิตร/ชั่วโมง | 2.99 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (L/hr × 2.2 lb/L × 0.9 ถ.พ. × 19200 Btu/lb × 0.2) / 2545DIW-MANUAL ข้อ 3.4 และตารางสรุปค่า ถ.พ. 0.9 เป็นค่าตามเอกสารต้นฉบับ ซึ่งสูงกว่าความถ่วงจำเพาะจริงของเบนซิน (ประมาณ 0.74) เราคงไว้ตามต้นฉบับ ดูข้อสังเกต SG-GASOLINE |
| ก๊าซ (LPG)คิดประสิทธิภาพ 20% | กิโลกรัม/ชั่วโมง | 3.8 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (kg/hr × 2.2 lb/kg × 22000 Btu/lb × 0.2) / 2545DIW-MANUAL ข้อ 3.1 และตารางสรุป · FDA-MANUAL ค. |
| แกลบ (ใช้กับโรงอบข้าวเปลือก)คิดประสิทธิภาพ 20% | กิโลกรัม/ชั่วโมง | 1.04 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (kg/hr × 2.205 × 6000 × 0.2) / 2545DIW-MANUAL ข้อ 17เอกสารระบุว่าโดยทั่วไปโรงอบข้าวเปลือกใช้แกลบประมาณ 200 kg/hr ซึ่งเทียบได้ประมาณ 208 แรงม้า |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| หม้อไอน้ำ ทราบค่าเป็นแรงม้าหม้อไอน้ำคิดประสิทธิภาพ 50% | BHP | 6.6 | แรงม้าเปรียบเทียบ = 6.6 × BHPDIW-MANUAL ข้อ 5.1 · FDA-MANUAL ง.16.6 มาจาก 13.2 แรงม้าต่อ 1 BHP คิดที่ 50% ของ Boiler Rating |
| หม้อไอน้ำ ระบุอัตราไอน้ำเป็นปอนด์ต่อชั่วโมงคิดประสิทธิภาพ 50% | lb/hr | 0.191304 | แรงม้าเปรียบเทียบ = Q(lb/hr) × 6.6 / 34.5DIW-MANUAL ข้อ 5.2 |
| หม้อไอน้ำ ระบุอัตราไอน้ำเป็นตัน (เมตริก) ต่อชั่วโมงคิดประสิทธิภาพ 50% | ตัน/ชั่วโมง | 421.8 | แรงม้าเปรียบเทียบ = 2205 lb/hr × 6.6 / 34.5DIW-MANUAL ข้อ 5.2 และตารางสรุปต้องดูให้ชัดว่าเป็นตันแบบใด Short ton = 2000 lb/hr, Long ton = 2240 lb/hr, Metric ton = 2205 lb/hr |
| หม้อไอน้ำ ระบุความสามารถส่งถ่ายความร้อนเป็นล้านบีทียูต่อชั่วโมงคิดประสิทธิภาพ 50% | MMBtu/hr | 197.16 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (MMBtu/hr × 10^6 × 6.6) / 33475.35DIW-MANUAL ข้อ 5.3 |
| หม้อไอน้ำ ระบุความสามารถส่งถ่ายความร้อนเป็นกิโลแคลอรีต่อชั่วโมงคิดประสิทธิภาพ 50% | kcal/hr | 7.82e-4 | แรงม้าเปรียบเทียบ = (kcal/hr × 6.6) / 8435.7FDA-MANUAL ง.2 |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| เตาอบทั่วไป เช่น เตาอบขนม (ใช้เชื้อเพลิงใดก็ได้) | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรรอบนอกของเตา) | 2 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรรอบนอก (ลบ.ม.) × 2DIW-MANUAL ข้อ 2.1.1 · FDA-MANUAL ข.1ยกเว้นเตาอบไฟฟ้าล้วนที่ทราบค่า kW อยู่แล้ว ให้คิดตาม ELEC-KW แทน ถ้าใช้ทั้งไฟฟ้าและเชื้อเพลิงอื่นร่วมกัน ให้คิดทั้งสองระบบแล้วรวมกัน |
| เตาอบไม้ (ใช้เชื้อเพลิงอื่นที่ไม่ใช่หม้อไอน้ำร่วม) | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรรอบนอกของเตา) | 0.12 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรรอบนอก (ลบ.ม.) × 0.12DIW-MANUAL ข้อ 2.1.2 · FDA-MANUAL ข.2ถ้านำไอน้ำจากหม้อไอน้ำไปใช้กับเครื่องจักรอื่นด้วย ให้ประเมินจากหม้อไอน้ำอย่างเดียว ไม่ต้องคิดเตาอบไม้ซ้ำ |
| เตาเผาถาวร (ปิดทึบ) เช่น เตาเผาอิฐ เตาเผาโอ่ง เตาเผาปูนขาว | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรรอบนอกของเตา) | 0.25 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรรอบนอก (ลบ.ม.) × 0.25DIW-MANUAL ข้อ 2.3.1 |
| เตาเผาไม่ถาวร (ก่อด้วยอิฐดินเป็นรูปเตา) | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรรอบนอกของเตา) | 0.1 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรรอบนอก (ลบ.ม.) × 0.1DIW-MANUAL ข้อ 2.3.2 |
| เตาบ่มใบยาสูบ | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรห้องบ่ม) | 0.05 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรห้องบ่ม (ลบ.ม.) × 0.05DIW-MANUAL ข้อ 2.4 |
| เตาบ่มใบชา | ลูกบาศก์เมตร (ปริมาตรห้องบ่ม) | 0.05 | แรงม้าเปรียบเทียบ = ปริมาตรห้องบ่ม (ลบ.ม.) × 0.05FDA-MANUAL ข.3 |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| เครื่องปรับอากาศหรือเครื่องทำความเย็น ทราบค่าเป็น Btu/hr | Btu/hr | 3.93e-4 | แรงม้าเปรียบเทียบ = Btu/hr / 2545FDA-MANUAL ก.5.3ใช้เมื่อไม่ทราบค่า EER ถ้าทราบ EER ให้ใช้สูตร W = (Btu/hr) / EER แล้วคิดตาม ELEC-W ซึ่งแม่นกว่า |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| เครื่องเชื่อมโลหะด้วยก๊าซ | คู่สายเชื่อม (1 หัวเชื่อม) | 2 | แรงม้าเปรียบเทียบ = จำนวนคู่สาย × 2DIW-MANUAL ข้อ 3.5 และข้อ 16 |
| ต้นกำลัง | หน่วย | แรงม้าต่อ 1 หน่วย | สูตรและที่มา |
|---|---|---|---|
| เครื่องจักรไอน้ำ Simple Engine (สูบเดียว) | นิ้ว (เส้นผ่าศูนย์กลางกระบอกสูบ ยกกำลังสอง) | 0.442 | แรงม้าเปรียบเทียบ = 0.442 × D²DIW-MANUAL ข้อ 7.1 |
ตารางแปลงหน่วยตามภาคผนวกของเอกสารหลักเกณฑ์การประเมินกำลังแรงม้าเครื่องจักร กรมโรงงานอุตสาหกรรม ใช้เมื่อค่าที่อ่านจากป้ายเครื่องอยู่คนละหน่วยกับที่สูตรต้องการ
| 1 แรงม้า (HP) | = | 746 วัตต์ |
| 1 แรงม้า (HP) | = | 2,545 บีทียูต่อชั่วโมง |
| 1 แรงม้า (HP) | = | 550 ฟุต-ปอนด์ต่อวินาที |
| 1 วัตต์ | = | 3.412 บีทียูต่อชั่วโมง |
| 1 วัตต์ | = | 0.859 กิโลแคลอรีต่อชั่วโมง |
| 1 วัตต์ | = | 0.001341 แรงม้า |
| 1 วัตต์ | = | 0.737 ฟุต-ปอนด์ต่อวินาที |
| 1 บีทียูต่อชั่วโมง | = | 0.293 วัตต์ |
| 1 บีทียูต่อชั่วโมง | = | 0.252 กิโลแคลอรีต่อชั่วโมง |
| 1 บีทียูต่อชั่วโมง | = | 0.000393 แรงม้า |
| 1 ตันความเย็น | = | 12,000 บีทียูต่อชั่วโมง |
| 1 ตันความเย็น | = | 3.516 กิโลวัตต์ |
| 1 แรงม้าหม้อไอน้ำ (BHP) | = | 9.806 กิโลวัตต์คนละหน่วยกับแรงม้าทั่วไป ต้องแปลงก่อนเสมอ |
| 1 บีทียู | = | 1.055 กิโลจูล |
| 1 บีทียู | = | 0.252 กิโลแคลอรี |
| 1 บีทียู | = | 778.16 ฟุต-ปอนด์ |
| 1 กิโลวัตต์-ชั่วโมง | = | 3,412.2 บีทียู |
| 1 กิโลวัตต์-ชั่วโมง | = | 859.86 กิโลแคลอรี |
| 1 กิโลแคลอรี | = | 4.187 กิโลจูล |
| 1 บรรยากาศ | = | 14.64 ปอนด์ต่อตารางนิ้ว (psi) |
| 1 บรรยากาศ | = | 1.033 กิโลกรัมต่อตารางเซนติเมตร |
| 1 บรรยากาศ | = | 1.013 บาร์ |
| 1 บรรยากาศ | = | 101.3 กิโลปาสคาล |
| 1 บรรยากาศ | = | 29.92 นิ้วปรอท |
| 1 บรรยากาศ | = | 760 มิลลิเมตรปรอท |
| 1 บรรยากาศ | = | 10.33 เมตรน้ำ |
| 1 บาร์ | = | 14.5 ปอนด์ต่อตารางนิ้ว (psi) |
| 1 กิโลกรัมต่อตารางเซนติเมตร | = | 14.225 ปอนด์ต่อตารางนิ้ว (psi) |
| 1 กิโลกรัม | = | 2.2046 ปอนด์ |
| 1 ลูกบาศก์เมตร | = | 35.315 ลูกบาศก์ฟุต |
| 1 ลูกบาศก์เมตร | = | 1,000 ลิตร |
| 1 ตารางเมตร | = | 10.764 ตารางฟุต |
| 1 ไมล์ | = | 1.609 กิโลเมตร |
| 1 ไมล์ | = | 5,280 ฟุต |
| 1 ปอนด์ต่อลูกบาศก์ฟุต | = | 16.019 กิโลกรัมต่อลูกบาศก์เมตร |
| องศาเซลเซียส | = | C = (F - 32) x 5/9 |
| องศาเคลวิน | = | K = C + 273 |
| องศาแรงคิน | = | R = F + 460 |
| ความเร่งโน้มถ่วง g | = | 9.81 เมตรต่อวินาทีกำลังสอง |
| ความเร่งโน้มถ่วง g | = | 32.24 ฟุตต่อวินาทีกำลังสอง |
ทุกค่าตรวจกับการคำนวณตามนิยามหน่วยสากลแล้ว ตรงภายใน 1% ทั้ง 30 รายการ ค่าที่คลาดมากสุดคือ g = 32.24 ฟุต/วินาที² ซึ่งคลาด 0.20%
เครื่องจักรที่คิดแรงม้าจากคุณสมบัติเฉพาะตัว ไม่ใช่การคูณหน่วยตรง ๆ
ประเมินเป็นแรงม้าต่อเตา ตามเส้นผ่าศูนย์กลางเฉลี่ยของเตา ใช้กับเตาคั่วกาแฟ เครื่องย่าง เตาเผาเหล็กใช้ถ่าน เตานึ่งก๋วยเตี๋ยว เตาเคี่ยวน้ำตาลทรายแดง
| เงื่อนไข | แรงม้า |
|---|---|
| เส้นผ่าศูนย์กลางเฉลี่ยไม่เกิน 40 ซม. | 0.25 |
| มากกว่า 40 ซม. แต่ไม่เกิน 100 ซม. | 0.5 |
| มากกว่า 100 ซม. ขึ้นไป | 2 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 2.2 · FDA-MANUAL ข.4
ต้องทราบชนิดโลหะ น้ำหนักที่หลอมเต็มที่ต่อครั้ง (กก.) และเวลาที่ใช้หลอมต่อครั้ง (ชั่วโมง)
แรงม้าเปรียบเทียบ = (น้ำหนักโลหะต่อครั้ง (กก.) × ค่าคงที่) / เวลาที่ใช้หลอม (ชั่วโมง)
| ชนิดโลหะ | ค่าคงที่ |
|---|---|
| อลูมิเนียม | 0.4 |
| เหล็กหล่อ | 0.3 |
| ทองแดง | 0.3 |
| ทองเหลือง | 0.2 |
| สังกะสี | 0.1 |
| ดีบุก | 0.05 |
| ตะกั่ว | 0.03 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 2.5
ไม่ใช้กับเตาหลอมไฟฟ้าที่ทราบค่ากิโลวัตต์อยู่แล้ว กรณีนั้นให้คิดตาม ELEC-KW
ใช้เมื่อระบุเป็นพื้นที่ผิวรับความร้อน (Heating Surface) เป็นตารางฟุต โดยคิดพื้นที่ทั้งหมดของหม้อไอน้ำ ทั้งผนังเตา ท่อไฟใหญ่ ท่อไฟเล็ก และท่อน้ำ
แรงม้าเปรียบเทียบ = (พื้นที่ผิวรับความร้อน (ตร.ฟุต) × 6.6) / ค่าคงที่
| ชนิดหม้อไอน้ำ | ค่าคงที่ | คำอธิบายเพิ่ม |
|---|---|---|
| Steam Generator | 5 | ผลิตไอน้ำได้เร็ว เชื้อเพลิงเหลว มีพัดลม |
| Fire tube (Force Draft) | 6 | ท่อไฟ มีพัดลม |
| Water tube | 6 | ท่อน้ำ มีพัดลม |
| Water tube (หม้อก๋วยเตี๋ยว) | 7 | ท่อน้ำ ไม่มีพัดลม |
| Fire tube (Natural Draft) | 8 | ท่อไฟ ไม่มีพัดลม FDA-MANUAL เรียกว่าหม้อน้ำรถไฟ |
| หม้อน้ำลูกหมู | 10 | มีเฉพาะใน DIW-MANUAL |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 5.4
ประเมินจากขนาดกระแสสูงสุดที่เครื่องใช้งานได้
| แอมแปร์ | แรงม้า |
|---|---|
| 100 | 5.5 |
| 150 | 8 |
| 180 | 9 |
| 200 | 11 |
| 250 | 14 |
| 300 | 17 |
| 400 | 26 |
| 500 | 32 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 1.4 และข้อ 14
ค่า 250 แอมแปร์ = 14 แรงม้า ปรากฏเฉพาะในตารางข้อ 1.4 ส่วนตารางข้อ 14 ข้ามค่านี้ไป ถือว่ามีผลใช้ได้
ประเมินจากขนาดกระแสของเครื่อง
| แอมแปร์ | แรงม้า |
|---|---|
| 5 | 1 |
| 10 | 1.5 |
| 15 | 2.5 |
| 30 | 4.5 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 15
ค่าตัวอย่างที่หลักเกณฑ์ให้ไว้ คำนวณจากสูตร HP = (V × A × จำนวนแบตเตอรี่ × 0.8) / 746
แรงม้าเปรียบเทียบ = (V × A × จำนวนแบตเตอรี่ × 0.8) / 746
| แอมแปร์ | โวลต์ | จำนวนแบตเตอรี่ | แรงม้า |
|---|---|---|---|
| 10 | 12 | 1 | 0.12 |
| 15 | 12 | 2 | 0.39 |
| 20 | 12 | 3 | 0.77 |
| 30 | 12 | 3 | 1.15 |
| 60 | 12 | 2 | 1.54 |
| 30 | 12 | 4 | 1.54 |
| 60 | 12 | 3 | 2.32 |
| 100 | 12 | 2 | 2.57 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 12
ใช้เมื่อเป็นเครื่องยนต์เก่าหรือหาหลักฐานระบุกำลังแรงม้าไม่ได้ ต้องดูก่อนว่าเป็นเครื่องยนต์ 2 จังหวะหรือ 4 จังหวะ
กำลังแรงม้า (BHP) = (Pbmep × L × A × N × จำนวนสูบ) / (2 × 33000)
| ชนิดเครื่อง | ความเร็วรอบRPM | Pbmep |
|---|---|---|
| เครื่องยนต์ดีเซลรอบเร็ว | 1800 | 85 |
| เครื่องยนต์ดีเซลปานกลาง (1-2 สูบ) | 700 | 100 |
| เครื่องยนต์ดีเซลรอบช้า | 200 | 75 |
| เครื่องยนต์เบนซินใช้กับรถยนต์ | 4000 | 110 |
| เครื่องยนต์ดีเซลใช้งานอุตสาหกรรมและแทรกเตอร์ | 1800 | 100 |
| เครื่องยนต์เบนซินขนาดเล็ก | 3000 | 70 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 4
เครื่อง 2 สูบ หรือชนิดไอดี-ไอเสีย ใช้ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางของท่อไอดีเป็นเกณฑ์ ถ้าเป็นทศนิยมให้ interpolate
| เส้นผ่าศูนย์กลางท่อไอดีนิ้ว | แรงม้า |
|---|---|
| 6 | 25 |
| 7 | 35 |
| 8 | 45 |
| 9 | 60 |
| 10 | 75 |
| 12 | 100 |
| 14 | 160 |
ที่มา DIW-MANUAL ข้อ 7.2
ใช้เมื่อไม่มี Catalogue ของคอมเพรสเซอร์ ให้ประเมินจากกำลังการผลิตต่อวัน
| กำลังผลิตกิโลกรัมต่อวัน | แรงม้า |
|---|---|
| 200 | 1.5 |
| 400 | 3 |
| 600 | 5 |
ที่มา FDA-MANUAL จ.
จุดที่เอกสารราชการพิมพ์ผิด กำกวม หรือขัดกันเอง เราคงตัวเลขไว้ตามต้นฉบับแล้วบันทึกไว้ตรงนี้แทน
DIW-MANUAL ข้อ 1.2.2 พิมพ์ว่า (VA x 1.73 x 0.8 x 1.73) / 746 ซึ่งคูณ √3 สองครั้ง แต่ตารางสรุปในเอกสารเดียวกันระบุว่า 1 kVA ที่ 380 V สามเฟส = 1.86 แรงม้า ซึ่งตรงกับการคูณ √3 เพียงครั้งเดียว (1.732 × 0.8 / 0.746 = 1.857) เราจึงใช้สูตรที่คูณครั้งเดียวตามตารางสรุป
ผลกระทบ — ถ้าคูณสองครั้งจะได้แรงม้าสูงเกินจริงประมาณ 73% ซึ่งอาจทำให้ประเมินจำพวกผิด
ค่า 1.86 แรงม้าต่อ kVA จะถูกต้องก็ต่อเมื่อ kVA ในที่นี้หมายถึง (แรงดันสาย × กระแสสาย) / 1000 โดยยังไม่คูณ √3 ซึ่งต่างจากนิยาม kVA มาตรฐานของหม้อแปลงและ Name Plate ที่รวม √3 ไว้แล้ว ถ้าอ่านค่า kVA จาก Name Plate สามเฟสมาใช้ ต้องใช้ตัวคูณ 1.072 (เท่ากับกรณี 1 เฟส) ไม่ใช่ 1.86
ผลกระทบ — ถ้าตีความผิดจะได้แรงม้าต่างกันถึง 1.73 เท่า ควรกลับไปคำนวณจากแรงดันและกระแสที่วัดได้จริงเพื่อความปลอดภัย
DIW-MANUAL ข้อ 3.4 ใช้ ถ.พ. = 0.9 แต่ความถ่วงจำเพาะจริงของน้ำมันเบนซินอยู่ที่ประมาณ 0.72-0.78 เราคงค่า 0.9 ไว้ตามเอกสารราชการ เพราะเป็นค่าที่ใช้ในการพิจารณาจริง แต่บันทึกข้อสังเกตไว้
ผลกระทบ — ค่าที่ได้สูงกว่าการคำนวณตามฟิสิกส์จริงประมาณ 15-25% ซึ่งเป็นผลดีต่อความปลอดภัยในการประเมิน
DIW-MANUAL ข้อ 3.2 พิมพ์ว่า 9000 Kcal/lb แต่เมื่อแทนค่าแล้วได้ผลลัพธ์ 2.25 แรงม้าต่อลิตร/ชั่วโมง ตรงกับตารางสรุป ก็ต่อเมื่อหน่วยเป็น kcal/kg หน่วยที่ถูกต้องคือ kcal/kg
ผลกระทบ — ไม่กระทบผลลัพธ์ เพราะค่าตัวเลขในตารางสรุปถูกต้องอยู่แล้ว
DIW-MANUAL ระบุ Fire tube (Natural Draft) = 8 และ Water tube (หม้อก๋วยเตี๋ยว) = 7 ส่วน FDA-MANUAL ระบุ Water Tube (ไม่มีพัดลม) = 7 และหม้อน้ำรถไฟ (ท่อไฟ ไม่มีพัดลม) = 8 ค่าตัวเลขตรงกันทั้งคู่ ต่างแค่ชื่อเรียก ส่วน หม้อน้ำลูกหมู = 10 มีเฉพาะใน DIW-MANUAL
ผลกระทบ — ไม่กระทบตัวเลข แต่ต้องระบุชนิดหม้อไอน้ำให้ตรงว่ามีพัดลมหรือไม่
DIW-MANUAL ข้อ 10 ให้สูตรหาความจุห้องเย็นเป็นตัน (1 ลบ.ม. × 400 กก. × 60% / 1000 = 0.24 ตันต่อ ลบ.ม.) และข้อ 11 ให้สูตรหาจำนวนซองน้ำแข็งต่อวัน แต่ทั้งสองข้อไม่ได้ระบุวิธีแปลงจากความจุเป็นแรงม้าเปรียบเทียบต่อ จึงยังใช้คำนวณแรงม้าโดยตรงไม่ได้ เราจึงไม่นำมาใส่ในตารางเทียบเร็ว ให้ใช้วิธีคิดจากคอมเพรสเซอร์ (ELEC-KW) หรือตารางเครื่องทำน้ำแข็งก้อนของ FDA-MANUAL แทน
ผลกระทบ — กรณีห้องเย็นและโรงน้ำแข็ง ควรใช้ค่าจาก Catalogue ของคอมเพรสเซอร์เป็นหลัก
1 BHP = 9.806 kW เมื่อหารด้วย 0.746 จะได้ 13.14 แรงม้า แต่เอกสารใช้ 13.2 แล้วหารครึ่งเป็น 6.6 เราคงค่า 6.6 ไว้ตามเอกสารเพราะเป็นตัวเลขที่ใช้พิจารณาจริง ไม่ได้คำนวณใหม่จาก 13.14
ผลกระทบ — ต่างจากการคำนวณตามฟิสิกส์ประมาณ 0.5% ไม่มีนัยสำคัญ
พบการอ้างสูตร แรงม้าเปรียบเทียบ = กิโลวัตต์ / 0.746 × 1.2 ในบางแหล่ง แต่ไม่ปรากฏใน DIW-MANUAL หรือ FDA-MANUAL ที่เราตรวจสอบ เราจึงไม่นำมาใส่ในชุดข้อมูล ถ้าสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดใดใช้เกณฑ์นี้ ให้สอบถามเจ้าหน้าที่โดยตรง
ผลกระทบ — ต่างกัน 20% ซึ่งอาจทำให้ข้ามเส้นแบ่งจำพวกได้
เอกสารหลักเกณฑ์ฉบับทางการ (DIW-OFFICIAL) ระบุค่าแรงม้าตามเส้นผ่าศูนย์กลางท่อไอดีเป็น 6 นิ้ว=25, 7=35, 8=49, 9=62, 10=77, 12=110, 14=150 และให้สูตร Hp = 0.762 x D กำลังสอง ส่วนคู่มือ (DIW-MANUAL) ที่ชุดข้อมูลนี้ใช้อยู่ระบุ 8=45, 9=60, 10=75, 12=100, 14=160 ซึ่งต่างกันตั้งแต่ขนาด 8 นิ้วขึ้นไป
ผลกระทบ — ยังไม่ได้แก้ข้อมูล เพราะต้องเปิดเอกสารทั้งสองฉบับอ่านยืนยันก่อนว่าฉบับใดเป็นฉบับที่ใช้จริง เครื่องจักรไอน้ำแบบนี้พบน้อยมากในปัจจุบัน
ได้แก่ ตารางแรงม้าเครื่องชุบโลหะ (Plating) แยกตาม Out Put Voltage 12 และ 15 V.D.C. คิดที่ประสิทธิภาพ 60% / หม้อน้ำมันร้อน (Hot Oil Boiler) พร้อมสูตร 4 แบบ / ตาราง Frame Size มอเตอร์ / ตาราง KW-HP-กระแสไฟฟ้า / ตารางเครื่องสับย่อยไม้ / เครื่องเชื่อมขนาด 80 แอมแปร์ = 4.5 แรงม้า ซึ่งคู่มือไม่มี
ผลกระทบ — เป็นช่องว่างของชุดข้อมูล ไม่ใช่ความผิดพลาด เติมได้ในภายหลัง
รวบรวมเมื่อ 2026-08-04 · อ้างอิง พระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติโรงงาน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2562 · วิธีทำงานของเว็บนี้